Jacht op weerwolven met epauletten?

Het is geen geheim dat criminele bendes, in samenwerking met ambtenaren en de politie, voor een belangrijk deel de dienst uitmaken in Rusland. Vandaar dat Russen de rotte peren bij politie en openbaar ministerie aanduiden als ‘weerwolven met epauletten’ (medewerkers van het Russische OM dragen ook uniformen). Juist deze kongsi van schurken, politici en ‘rechtshandhavers’ staat de door president Medvedev gewenste modernisering van Rusland in de weg. Dit klimaat van rechteloosheid schrikt bijvoorbeeld veel Westerse bedrijven af om in Rusland zaken te doen, ondanks dat het behoort tot de meest veelbelovende opkomende markten.

In dit licht is het opmerkelijk en hoopgevend dat deze week het inrekenen van een bende in de zuidelijke regio Krasnodar zoveel aandacht kreeg in de Russische pers. Te meer daar president Medvedev in dezelfde week zei, refererend aan het Brezjnev-tijdperk, dat Rusland kampt met ‘stagnatie’ en dat het tijd wordt voor democratisering.

De bende werd gearresteerd voorhet om het leven brengen door meerdere messteken van twaalf mensen, waaronder vier kinderen. Het betrof een boer en zijn gezin in de nederzetting Koesjtsjevsk, die op dat moment gasten in huis hadden. Leider van de bende zou het voormalige lokale gemeenteraadslid Sergej Tsapkov zijn, die mogelijk een zakelijk conflict had met de betreffende boer.

Deze week deed de gouverneur van de regio Krasnodar, Aleksandr Tkatsjev, opmerkelijke uitspraken over het drama. In plaats van angstig af te wachten of het Kremlin hem, als verantwoordelijke in de regio, de laan zou uitsturen, gaf hij onomwonden aan wat er mis is in heel Rusland: “Helaas, bestaan er overal in Rusland zulke bendes, schurkengroepjes en criminelen. En die worden geholpen door rechtshandhavende organen en ambtenaren op verschillende niveaus. Die laatste twee doen dat, zoals we allemaal weten, vanuit economische belangen.”
De uitspraken zijn zo ongehoord -topambtenaren die in Rusland corruptie onder hun collega’s aankaarten worden in het beste geval ontslagen en in het slechtste vermoord,- dat het erop lijkt alsof Tkatsjev de klokken luidt in opdracht van het Kremlin. Echter pas in 2012, als er een nieuwe president wordt gekozen, zullen we weten of het Kremlin werkelijk de jacht op de weerwolven in epauletten opent of dat de ferme woorden niet meer zijn dan verkiezingsretoriek uit naam van president Medvedev.